Ontbijt

Prima ontbijtje na een korte ochtendloop rond het park bij mij in de buurt. Niet alleen de felle kleuren van de blauwe bessen en de rode granaatappel-pitjes contrasteren mooi met de witte yoghurt, maar ook iedere hap is een feest door de combi zoet & zuur en vloeibaar met letterlijk knapperige bessen !

Sinds kort probeer ik mijn conditie te verbeteren. Ik nam het ‘Never trust a skinny cook’ iets te letterlijk. Dat hardlopen doe ik overigens vooral s’morgens. In eerste instantie om geen bekenden en buurtbewoners tegen te komen als ik puffend en hijgend in een slakkengang de straat binnenkwam, maar intussen vooral omdat het heerlijk koel is en het bovendien lekker rustig is, vooral op het fietspad,..

Ketoembar

Als kind besefte ik (in Indonesië geboren, maar in Nederland opgegroeid) natuurlijk dat ik een speciale band met Indonesië had. Toch kon ik moeilijk onder woorden brengen wat dat inhield. Ik kende het land niet, herinnerde me niks meer. Sprak met niemand die taal. Kende ook niet veel mensen die er waren geboren woonden of ook waren geweest. Internet bestond nog niet en in de bibliotheek ging mijn voorkeur uit naar de boeken over ridders en later Arendsoog en Witte Veder,…

Ook de dia-sessies van mijn vader over mijn geboorteland vond ik letterlijk en figuurlijk te statisch. Een beeld uit een verre wereld. Waar je vanaf een afstand naar kon kijken, maar wat zelden echt dichtbij kwam.

De enige tastbare band die ik mij realiseerde was de kruidenkast van mijn moeder. In een plastic bakje bijeen, een verzameling wonderlijke potjes van het bekende merk Conimex. Er zat een klein receptenboek in ringband bij. Mooie gerechten met exotische foto’s. Soms op zondag maakte mijn moeder daar dan een gerecht uit.

Gedroogde kruidenpoeders die de sfeer van Indonesië met zich mee droeg. Wonderlijke schitterende namen als Ketoembar, Djintan, Laos, Djahe, Sereh etc. gaven mij iets tastbaars met kleur, smaak en vooral ook geur van een land wat ik alleen uit verhalen kende.

Intussen hoef ik niet meer naar de bibliotheek om beelden te zien van Java. De oude bibliotheek waar je uren in kon rondhangen is trouwens toch al ingewisseld voor een onbemand bezemhok waar je enkel boeken kan inleveren en online bestelde boeken kan oppikken. Daarvoor in de plaats kon ik Java gelukkig al meerdere malen bezoeken. En ook weet ik intussen dat ketoembar gemalen korianderzaad is en dat sereh gedroogde citroengras is.

De tijden zijn wat dat betreft ook echt veranderd; koriander ligt nu in iedere supermarkt en ook de voorverpakte citroengras en de gemberstronken liggen gewoon bij de AH en Jumbo. Het Conimex-assortiment is intussen drastisch ingeperkt en ook de potjes zijn van kleur veranderd. Toch blijven voor mij die originele kleine gele Conimex-potjes voor altijd verbonden met mijn eerste tastbare band met Indonesië. Gewoon bij mijn moeder in de keuken. Hoe kleine dingen toch zo groot kunnen zijn.

Lunch-tijd

Lunchtijd. Vandaag alleen thuis, dus heb ik de mogelijkheid om de tofu aan te snijden. In blokken gesneden, beetje uit laten lekken, droogdeppen, bakken in de wok met knoflook en sambal. Daarna een aanmengen met een beetje ketjap. Dat laatste vooral om het een tikkeltje zoeter te maken en vooral om kleur te geven. Daardoor wordt het ook een beetje sticky. Peper en zout erop en klaar ! Eigenlijk hoort hier natuurlijk wat witte rijst met gebakken uitjes bij, maar het kan ook prima zonder.

 

Crodino

Ik ben deze zomer verslaafd geraakt aan Crodino. Het kleine van oorsprong Italiaanse drankje is bitter. En in combinatie met het koolzuur en natuurlijk het kleine unieke handzame flesje is het onweerstaanbaar. Een prima alternatief voor een meer alcoholische versnapering ! Smaakte vandaag prima bij de couscous met spinazie, maar gisteren ook verrassend goed bij een steviger bord, rijst met curry en uiteraard flink wat sambal !

Steak

Biefstuk komt van het Engelse of inmiddels nog beter, Amerikaanse ‘Beefsteak’. Kortweg de steak. Zonder twijfel het meest bekende en in veel gevallen ook het meest gewaardeerde stuk vlees van de menukaart. Mijn vader bijvoorbeeld kiest vrijwel altijd de biefstuk. En dan het liefst wat doorbakken. Lekker grijs. Mijn vrouw spreekt dezelfde taal. Zij leerde het van haar moeder. Het liefst als lunch. Met gescheurd witbrood. Klein gesneden en flink in boter gebakken zodat er geen flintertje rood te zien is. Voor de veiligheid denk ik,… Carpaccio, nog zo’n klassieker, toch ook flink rauw, staat daarintegen buiten discussie en wordt zonder commentaar genuttigd.

Voor mij kan het niet rauw, lees puur,  genoeg zijn: het contrast van een hardere gebakken buitenkant en dan een sappig, roodachtig stuk vlees aan de binnenkant. Het mes met kleine kartels dat door deze heerlijkheid zaagt brengt een soort oergevoel in mij los. Als niemand kijkt dan eet ik met mijn handen. Ik geef het toe: de carnivoor in mij in puurste vorm.

Zalm

Vorige maand waren mijn zwager en schoonzus een heleboel jaren getrouwd. Hun bruiloft vierden zij in het Zalmhuis in Rotterdam. Een mooie locatie aan de rivier met uitzicht op de brug. Van de meeste bruiloften die ik heb meegemaakt herinner ik mij niet zo gek veel, maar hier weet ik nog dat het vooral een warme dag in juni was.

Mijn oudste zoon was nog een baby en ik had nog alle tijd voor hem, daar achter in de zaal om hem met z’n vaste knuffels tevergeefs in slaap te krijgen. Verderop zat het bruidspaar in het midden van de zaal lijdzaam een powerpoint-presentatie op het scherm vooraan te bekijken.

Ik weet niet echt meer waarover het ging, maar ik vermoed dat er een keur aan oude jeugdfoto’s, grappige verhalen en gelukwensen voorbijkwamen.

Ergens aan het einde werd als achtergrondmuziekje een nummer van Marco Borsato ingezet. “Because we Believe”, een dubbeltalig nummer. En net toen Borsato zijn deel zong:

“Luister naar de zon:
zij roept je naam,
dit is jouw moment
dus ga nu maar staan.
En wees niet bang voor het licht
dat je voelt op je gezicht.
‘t Is echt bedoeld voor jou !”

zag ik van achteruit de zaal de bruid ook daadwerkelijk opstaan en gehoorgevend aan de blikkerige stem van de zanger, zich uitstrekken, langs de donkere balken aan het plafond, voorbij de verduisterde ramen van de zaal, naar buiten. Naar de zon. Eigenlijk een minuscuul gebaar, wat verder niemand opviel aangezien iedereen naar het scherm keek, maar op de een of andere manier ontroerde het mij. De enige keer zelfs op al die bruiloften waar ik aanwezig was.

Een fragiel figuur even uitstrekkend naar de toekomst. In een toneelspel waarin zij verplicht de hoofdrol speelt samen met anderen met meer en minder enthousiasme. Door het wit, juist kleurrijk in een donkere zaal. Een puur moment door een heldere onverwachtse spontane ingeving. Na een tijdje vergat ik het, omdat het niet altijd 2006 blijft of zonnig of feest.

Maar een paar jaar geleden tijdens mijn koksopleiding reed ik iedere week over de A16 en bij de Maas zag ik opeens in de verte het Zalmhuis weer liggen en moest ik opeens aan die ene scene denken die ik hierboven beschrijf. Het was direct ook weer een reden om de zalm te herwaarderen. Want zalm is een bekende vis voor veel mensen, een echte allemansvriend. Er zijn weinig mensen die geen zalm lusten. Bij een reguliere verjaardag zijn de toastjes met zalm vaak een klassieke bestseller. En tussen al de witvis, is de zalm met z’n kenmerkende kleur al vele jaren ook bij het diner een niet weg te denken deelnemer (al dan niet verstopt onder een dikke laag dille/roomsaus of juist iets te ver en dus helemaal droog gebakken). De zalm is zo gemeengoed geworden dat de glans en originaliteit er een beetje af lijkt. Toch is voor mij zalm uit de grillpan een nieuwe favoriet. Gewoon alleen met peper en zout, een gekarameliseerd korstje aan de buitenkant en bijna rauw aan de binnenkant. Geen liters saus, geen rare decoraties. Het liefst met beetgare groenten, wat goed contrasteert met de zachte structuur van het visvlees. Of enkel met wat ketjap en zout.

Puur. Kleurrijk. Helder. Eigenlijk net als dat moment in die warme maand juni.

 

 

Salade Niçoise

Een van de meest ‘simpele’ salades die ik ken is de Salade Niçoise. De basisingrediënten bestaan vooral uit rode uienringen, zwarte olijven, beetgare boontjes en natuurlijk tonijn ! Niet heel moeilijk, maar toch herkenbaar en eerlijk is eerlijk, door de kleurcombinatie, zwart, donkerrood, groen en de vis absoluut een topper om de mediterraanse vakantiesfeer terug te halen. Wat overigens maar zelden lukt. Wat die sfeer betreft dan,…

De salade is bij mij persoonlijk vooral verbonden aan mijn huwelijksreis. Ergens lang geleden in 2002 ben ik getrouwd. Als student was ons budget in die tijd meer dan beperkt en een honeymoon-trip na de bruiloft was echt absolute sluitpost. De voorgenomen reis naar Indonesië, Zuid-Afrika of Mexico viel al snel af en in plaats daarvan schraapten we al ons geld bijeen, betaalde de rekeningen, keken wat over bleef en boekten last minute een korte trip naar,.. Valletta op Malta.

Het was schitterend. Hoewel het daar zo hard waaide dat niemand de zee op durfde en mijn vrouw er nog eens definitief achter kwam dat ze toch echt vliegangst had (net als de mensen naast ons in de rij, waar ze bij het stijgen water over heen gooide,…), genoten we van de cultuur, de rijke geschiedenis en de zon op het eiland. Bij de geboekte reis zaten ook (waarom weet ik nog steeds niet) de maaltijden inbegrepen. In de praktijk kwam dat er op neer dat we middags iedere dag in het hotel lunchte met de genoemde onvolprezen Salade Niçoise en dat we ’s avonds bij het buffet ook weer deze salade in vaak nog dezelfde bakken tegenkwamen,…

Ik weet weinig meer van de ongetwijfeld lekkere andere visgerechten, maar deze salade staat voor altijd in mijn geheugen gegrift. Binnenkort ga ik hem weer eens na jaren maken. Ik weet nog niet in welke variant, maar ik weet wel dat ik zorg dat de boontjes niet te ver doorgekookt moeten worden, dat de uienringen niet te grof, want rauw zullen zijn. En dat bovenal, de tonijn niet uit blik mag komen.

In plaats daarvan, hou ik de boontjes bescheiden van formaat, beetgaar en in combinatie met wat blokjes gekookte aardappel. Ik regel wat plakken rauwe tonijn of leg de vis even op de grillpan. En tenslotte twijfel ik of ik een lichte dressing maak met citroen of dat ik een eigengemaakte mayonaise met bieslook klop. Hoe dan ook, hopelijk doet deze salade dan even licht en zonnig aan als de grappen die we er toen over maakten. En met minstens evenveel liefde.

Geest, Lichaam en Ziel

Voedsel voor Geest, Lichaam en Ziel. Wat een vage omschrijving, waar heeft hij het in hemelsnaam over ?

Ik zal het uitleggen: Voor mij is voedsel voor ons lichaam niets meer en minder dat ingrediënten gezond moeten zijn. Simpel, herkenbaar, als het kan graag vers, goed voor natuur en voor de mens, duurzaam. Maar bovenal, respect voor de afzonderlijke ingrediënten en de manier waarop de ingrediënten verwerkt worden. Respect voor een boon of voor een appel, kan dat wel ? Zeker ! Door te beseffen dat het niet vanzelfsprekend is dat die boon en appel zomaar op je bord liggen…

Voedsel voor de geest houdt in dat het eten op zich energie geeft. Niet alleen biologisch en chemisch in je lijf, maar ook door de manier waarop je het eten tot je neemt. De omgeving, de manier waarop en de mensen die op dat moment bij je zijn, beïnvloeden de manier waarop je een bepaald gerecht zal herinneren. De manier waarop het eten zich in je geheugen, in je geest en in je leven vastzet zegt iets over het voedsel voor de Geest !

Tenslotte Voedsel voor de Ziel. Dit geeft aan dat sommige eet-ervaringen je rust geeft. Hiervoor ging het vooral om hoe je je gerechten of eten kan herinneren. Bij de ziel gaat het min of meer om de toekomst. Wat geeft je rust, inspiratie en energie voor de toekomst ?

Kort samengevat; eigenlijk zegt voedsel voor het lichaam iets over het nu,voor  de geest iets over vroeger/eerdere ervaringen en voor de ziel iets over de toekomst. Maak ik simpel eten nu niet te groot, of te groots, te bombastisch ? Natuurlijk ! Zeker. Maar dat geeft natuurlijk niet. Het is een prima kapstok waaraan je met een goed gevoel een mooi verhaal aan kan ophangen. En heel misschien zit er in dat verhaal hier en daar wel wat elementen die de bombastiek een beetje kan rechtvaardigen,…

Nog steeds niet heel concreet, misschien zelfs nog vager. Maar de komende tijd zal ik zeker wat concrete voorbeelden geven. Uit mijn eigen leven en dat van mensen om mij heen !